VBA ủng hộ chủ trương sửa đổi Luật An toàn thực phẩm, tuy nhiên Dự thảo còn một số quy định nặng về tiền kiểm, gia tăng thủ tục hành chính, chưa thể hiện rõ định hướng chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Hiệp hội kiến nghị các quy định cần dựa trên cơ sở khoa học, thực tiễn và được đánh giá tác động đầy đủ, toàn diện.

Thống nhất phương thức quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm: VBA đề nghị xây dựng phương thức quản lý thống nhất, tránh chồng chéo, mâu thuẫn giữa Luật An toàn thực phẩm với Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa, Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật và các quy định liên quan.

Làm rõ các nguyên tắc quản lý ngay trong Luật: Hiệp hội đề nghị quy định rõ các nguyên tắc, khung chính sách tại Luật; rà soát, bổ sung các khái niệm về thực phẩm, thực phẩm bao gói sẵn, truy xuất nguồn gốc, thực phẩm bổ sung, công bố khuyến cáo sức khỏe trên cơ sở hướng dẫn của Codex và thông lệ quốc tế.

Giảm thủ tục đối với thực phẩm bổ sung: Đối với đồ uống, thực phẩm bổ sung vitamin, khoáng chất phổ biến, không có công bố khuyến cáo sức khỏe về công dụng sản phẩm, VBA đề nghị tiếp tục áp dụng hình thức tự công bố tiêu chuẩn áp dụng và không yêu cầu xác nhận nội dung quảng cáo.

Đối với nguyên liệu nhập khẩu phục vụ sản xuất nội bộ: VBA đề nghị miễn đăng ký bản công bố/công bố tiêu chuẩn áp dụng và kiểm tra Nhà nước khi nhập khẩu đối với nguyên liệu, phụ gia, chất hỗ trợ chế biến, dụng cụ và vật liệu tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm nhập khẩu không nhằm kinh doanh, tiêu thụ trong nước mà chỉ phục vụ sản xuất nội bộ.

Công nhận các hệ thống quản lý an toàn thực phẩm quốc tế: Hiệp hội đề nghị tiếp tục công nhận các chứng nhận còn hiệu lực như GMP, HACCP, ISO 22000, IFS, BRC, FSSC 22000 để miễn trừ yêu cầu cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm; đồng thời đề xuất kéo dài thời hạn giấy chứng nhận từ 03 lên 05 năm.

Về truy xuất nguồn gốc thực phẩm: VBA kiến nghị giữ nguyên yêu cầu truy xuất nguồn gốc theo Luật hiện hành. Trường hợp cần kết nối với nền tảng quốc gia, cần có lộ trình tối thiểu 24 tháng để doanh nghiệp chuẩn bị hạ tầng, công nghệ và nguồn lực; việc truy xuất nên thực hiện chủ yếu theo lô sản xuất/lô hàng thay vì từng đơn vị sản phẩm, tránh làm tăng thủ tục và chi phí.

Phân định rõ trách nhiệm trong chuỗi cung ứng: Trách nhiệm của cơ sở sản xuất và cơ sở kinh doanh, nhất là về thu hồi, xử lý thực phẩm không bảo đảm an toàn và bồi thường thiệt hại, cần gắn với nguyên nhân phát sinh rủi ro và phạm vi kiểm soát thực tế của từng chủ thể.

Đơn giản hóa công khai thông tin công bố: VBA đề nghị tiếp tục cho phép công khai thông tin công bố trên phương tiện thông tin đại chúng, trang thông tin điện tử hoặc niêm yết tại trụ sở, thay vì có thể được hiểu là bắt buộc ghi trực tiếp trên nhãn, bao bì sản phẩm. Hiệp hội cũng đề nghị rà soát quy định về chủ thể đứng tên, ủy quyền trong hồ sơ công bố, đặc biệt đối với sản phẩm nhập khẩu.

Rà soát căn cứ thu hồi, gỡ bỏ hồ sơ công bố: VBA đề nghị loại trừ trường hợp thay đổi địa chỉ do sáp nhập, điều chỉnh địa giới hoặc cập nhật tên địa chỉ nếu không làm thay đổi địa điểm sản xuất thực tế hoặc bản chất an toàn của sản phẩm.

Cân nhắc bỏ phí quản lý an toàn thực phẩm: Hiệp hội cho rằng đề xuất “Phí quản lý trong công tác an toàn thực phẩm” chưa làm rõ phạm vi, đối tượng, mức thu, cơ chế miễn giảm và đánh giá tác động, có nguy cơ làm tăng gánh nặng tài chính cho doanh nghiệp. VBA kiến nghị bỏ đề xuất thu phí này và có thể sử dụng nguồn ngân sách nhà nước cho công tác an toàn thực phẩm.

Bảo đảm quyền của doanh nghiệp khi kiểm tra: Các biện pháp như thử nghiệm, niêm phong thực phẩm, tạm dừng kinh doanh hoặc quảng cáo cần được quy định rõ về căn cứ, thẩm quyền, trình tự, phạm vi, thời hạn; đồng thời bảo đảm quyền giải trình, yêu cầu thử nghiệm lại hoặc giám định của doanh nghiệp và trách nhiệm bồi thường nếu áp dụng không đúng pháp luật.

Về thời điểm có hiệu lực: VBA cho rằng việc dự kiến Luật có hiệu lực từ 1/1/2027 là quá sớm, không đủ thời gian chuẩn bị. Hiệp hội kiến nghị Luật có hiệu lực sau ít nhất 6 tháng, tức từ 1/7/2027, hoặc sau một năm, từ 1/1/2028. Đồng thời, đề nghị sớm công bố Dự thảo Nghị định hướng dẫn để doanh nghiệp có thời gian nghiên cứu, góp ý và chuẩn bị thực hiện.

VBA khẳng định mong muốn tiếp tục phối hợp với Bộ Y tế, Cục An toàn thực phẩm và các cơ quan liên quan để hoàn thiện Dự thảo Luật, bảo đảm các quy định vừa đáp ứng yêu cầu quản lý an toàn thực phẩm, vừa có tính thống nhất, khả thi và phù hợp thực tiễn doanh nghiệp.

Chi tiết xem TẠI ĐÂY