Quang cảnh Hội thảo

Hội thảo tập trung thảo luận những khó khăn phát sinh trong quá trình triển khai Nghị định 46/2026/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật An toàn thực phẩm và Nghị quyết 66.13/2026/NĐ-CP quy định về công bố, đăng ký sản phẩm thực phẩm, đồng thời đề xuất các giải pháp điều chỉnh phù hợp hơn với thực tiễn.

Ông Đậu Anh Tuấn – Phó Tổng Thư ký, Trưởng Ban Pháp chế VCCI phát biểu tại Hội thảo

Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Đậu Anh Tuấn – Phó Tổng Thư ký, Trưởng Ban Pháp chế VCCI cho biết, Nghị định số 46/2026/NĐ-CP và Nghị quyết số 66.13/2026/NQ-CP được ban hành với mục tiêu hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm, đồng thời bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng và thúc đẩy phát triển sản xuất, kinh doanh thực phẩm một cách bền vững.

Ông Phạm Ngọc Thạch - Phó trưởng Ban Pháp chế VCCI phát biểu tại Hội thảo.

Tuy nhiên, thực tế triển khai cho thấy một số quy định chưa được hướng dẫn đầy đủ, thống nhất, dẫn đến việc doanh nghiệp gặp vướng mắc trong lưu thông, tiêu thụ và thông quan hàng hóa, đặc biệt liên quan đến thủ tục kiểm tra, chứng nhận an toàn thực phẩm và phân định trách nhiệm quản lý giữa các cơ quan chức năng. Thực trạng này đã làm kéo dài thời gian xử lý hồ sơ, gia tăng chi phí, ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Tham dự Hội thảo có đại diện các hiệp hội ngành hàng, trong đó có đại diện Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát Việt Nam

Từ thực tiễn đó, Hội thảo được tổ chức nhằm tạo diễn đàn trao đổi, làm rõ các khó khăn, bất cập trong quá trình thực thi Luật An toàn thực phẩm, qua đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện cơ chế, chính sách, góp phần xây dựng môi trường sản xuất, kinh doanh thuận lợi hơn nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu an toàn thực phẩm. Các ý kiến tại Hội thảo được kỳ vọng sẽ là cơ sở quan trọng phục vụ quá trình sửa đổi Luật An toàn thực phẩm trong thời gian tới.

Tại hội thảo, cộng đồng doanh nghiệp bày tỏ sự hoan nghênh và đánh giá cao việc Chính phủ ban hành Nghị quyết 09/2026/NQ-CP ngày 4/2/2026, cho phép tạm ngưng hiệu lực của Nghị định 46 và Nghị quyết 66.13 đến hết ngày 15/4/2026. Đây là quyết định kịp thời, góp phần “giải cứu” hàng trăm nghìn tấn thực phẩm bao gói sẵn, nguyên liệu, phụ gia và bao bì thực phẩm nhập khẩu đang bị ùn ứ tại các cảng, cửa khẩu.

Khảo sát sơ bộ từ 4 hiệp hội cho thấy, khoảng 123.400 tấn hàng hóa đã được “giải cứu” nhờ quyết định này, cùng với gần 300.000 tấn nông sản, thực phẩm tươi sống được tháo gỡ trước đó. Qua đó, doanh nghiệp giảm đáng kể chi phí lưu kho, tránh nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng trong cao điểm sản xuất, kinh doanh phục vụ Tết Nguyên đán.

Tuy nhiên, nhiều đại biểu cho rằng việc tạm ngưng hiệu lực các quy định mới chỉ là giải pháp tình thế. Nếu sau thời điểm 15/4/2026 các vướng mắc không được tháo gỡ căn cơ, nguy cơ tắc nghẽn trong hoạt động sản xuất, nhập khẩu và lưu thông thực phẩm có thể tái diễn. Thực tế triển khai cho thấy, nhiều quy định mới làm gia tăng đáng kể mức độ kiểm tra nhà nước, quy trình kiểm tra chuyển từ hai cấp lên ba cấp, cùng với hàng loạt yêu cầu kỹ thuật và chỉ tiêu kiểm nghiệm mới, vượt quá năng lực thực thi trong thời gian ngắn của cả doanh nghiệp và cơ quan chức năng.

Đại diện các hiệp hội ngành hàng phản ánh những bất cập này không chỉ làm tăng chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp mà còn tạo gánh nặng cho nền kinh tế, trong khi hiệu quả cải thiện an toàn thực phẩm chưa thực sự rõ ràng. Một số ý kiến cho rằng, hoạt động tiền kiểm hiện nay chưa đánh giá đầy đủ rủi ro, trong khi năng lực thử nghiệm trong nước còn hạn chế, buộc doanh nghiệp phải kiểm nghiệm nhiều chỉ tiêu ở nước ngoài, làm kéo dài thời gian và chi phí thông quan.

Phát biểu tại Hội thảo, bà Lý Kim Chi – Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Thực phẩm TP.HCM cho biết, các quy định mới đang mở rộng mạnh tiền kiểm, gia tăng thủ tục và khối lượng công việc, trong khi nguồn lực và điều kiện thực tế chưa đáp ứng, dễ dẫn tới quá tải và ách tắc. Vì vậy, bà kiến nghị sớm rà soát, sửa đổi căn cơ các quy định theo hướng chuyển mạnh sang quản lý rủi ro, tăng cường hậu kiểm thực chất, đồng thời đẩy nhanh sửa đổi Luật An toàn thực phẩm để tạo khung pháp lý ổn định, phù hợp với thực tiễn và thông lệ quốc tế.

Bên cạnh đó, nhiều ý kiến đề xuất đẩy mạnh quản lý an toàn thực phẩm theo chuỗi, từ sản xuất đến tiêu dùng; tăng cường áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế như HACCP, ISO, GMP; nâng cao năng lực thực thi của địa phương và đẩy mạnh số hóa, kết nối dữ liệu giữa các cơ quan quản lý nhằm nâng cao hiệu quả kiểm tra, truy xuất nguồn gốc.

Hội thảo đã ghi nhận nhiều ý kiến phát biểu của đại diện doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng. Các ý kiến  cho rằng, quá trình sửa đổi Nghị định 46/2026, Nghị quyết 66.13/2026 và Luật An toàn thực phẩm trong thời gian tới cần đặt trọng tâm vào hài hòa mục tiêu bảo vệ sức khỏe cộng đồng với yêu cầu tạo thuận lợi cho sản xuất, kinh doanh, nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

Kim Anh